İçeriğe geç
Afyon Bu Sabah

Günün konularına sade bir bakış

Tüketici Rehberi

Kumaş Koltuk Temizliği ve Uzun Ömürlü Kullanım

Kumaş koltuğun asıl düşmanı leke değil toz. Bakım kodundan leke müdahalesine, minder döndürmeden koku gidermeye kadar pratik rehber.

Nihan Yalçın 4 dk okuma

Kumaş koltuk, oturma odasının hem en çok kullanılan hem de en kolay yıpranan parçasıdır. Deri gibi silinip geçilemez, halı gibi çıkarılıp yıkanamaz. Üzerinde yaşanır: çay içilir, uyunur, kedi yatar, çocuk zıplar. Bu yüzden kumaş koltuk bakımı tek seferlik bir temizlik işi değil, süreklilik isteyen bir alışkanlıktır. İyi haber şu ki, doğru yapıldığında koltuğun ömrü belirgin biçimde uzuyor.

Önce kumaşın kim olduğunu bilmek

Her kumaş her yönteme uygun değildir. Koltuğun altında ya da minder etiketinde genellikle bir bakım kodu bulunur. Su bazlı temizliğe uygun kumaşlar, sadece kuru yöntem kabul edenler ve yalnızca fırçalanabilenler farklı gruplardır. Bu bilgi olmadan yapılan bir müdahale, lekeyi çıkarmak yerine kumaşta halka izi ya da renk açılması bırakabilir.

Kadife, keten ve ipek karışımlı kumaşlar suya karşı hassastır. Buna karşılık günümüzde yaygın olan sentetik dokumalar çoğunlukla nemli temizliğe izin verir. Emin olunamadığında yapılacak şey basittir: koltuğun arkasında ya da minderin altında görünmeyen küçük bir alanda deneme yapmak ve kurumasını bekleyip sonuca bakmak.

Düzenli bakım en büyük iş

Kumaş koltuğun asıl düşmanı lekeler değil, tozdur. Doku aralarına yerleşen toz zamanla lifleri aşındırır, rengi matlaştırır ve koltuğun o "yorgun" görüntüsünü yaratır. Bu yüzden haftada bir kez, tercihen döşeme başlığıyla süpürmek en temel bakımdır. Minderlerin kaldırılıp altının, arkalığın ve kolçak kıvrımlarının da süpürülmesi gerekir; kırıntı ve tozun en çok biriktiği yerler oralardır.

Minderleri döndürmek de sanılandan önemli. Aynı köşede oturulan bir koltukta o minder çöker, yanındaki dolgun kalır ve koltuk asimetrik bir görünüm alır. Ayda bir minderleri yer değiştirmek ve mümkünse ters çevirmek, dolgunun eşit yıpranmasını sağlar. Aynı şekilde koltuğu doğrudan güneş alan bir konumda tutmak, birkaç yaz içinde renk farkı oluşturur; perde ya da tül bu açıdan koruyucudur.

Lekeye müdahale

Kumaşa dökülen bir sıvıya ilk saniyelerde yapılan müdahale, sonraki bütün uğraşlardan etkilidir. Kural şu: ovmak değil, emdirmek. Kuru bir bez ya da kâğıt havluyla lekenin üzerine bastırıp sıvıyı yukarı çekmek gerekir. Ovmak, sıvıyı liflerin derinine ve çevreye yayar; küçük bir damla, kocaman bir halkaya dönüşür.

Sıvı alındıktan sonra, kumaş uygunsa çok az miktarda ılık su ve birkaç damla nötr deterjanla nemlendirilmiş bir bezle dıştan içe doğru çalışılır. Dıştan içe hareket, lekenin büyümesini engeller. Ardından temiz ve nemli başka bir bezle deterjan kalıntısı alınmalı, yoksa kuruyan sabun tozu üzerine çeker ve leke birkaç gün sonra geri gelmiş gibi görünür.

Yağlı lekelerde suya girmeden önce kuru bir emici kullanmak mantıklı. Lekenin üzerine bir miktar mısır nişastası ya da karbonat dökülüp yarım saat bekletildiğinde, yağın önemli kısmı toz tarafından çekilir. Sonra süpürülür ve gerekiyorsa nemli aşamaya geçilir.

Koku ve tazeleme

Kumaş koltuk ortamdaki kokuyu tutar; yemek, sigara, evcil hayvan. Karbonat burada da işe yarar: koltuğun yüzeyine ince bir tabaka serpip bir saat bekletmek ve ardından iyice süpürmek, kokuyu belirgin şekilde azaltır. Bu işlemden sonra odayı havalandırmak sonucu güçlendirir.

Buharlı temizleyiciler etkili olabilir, ancak kumaşın buhara uygun olduğundan emin olmak ve fazla nem bırakmamak gerekir. Islak kalan bir koltuk, içeride küf riski taşır. Temizlik sonrası pencereyi açmak, mümkünse vantilatörle hava dolaşımı sağlamak ve koltuk tamamen kuruyana kadar üzerine oturmamak, işin en çok atlanan ama en önemli aşamasıdır.

Kumaş koltuk, bakımı sürdürüldüğünde on yıl rahat kullanılan bir eşyadır. Bakımsız kaldığında ise üç yılda eskimiş görünür. Aradaki farkı yaratan şey pahalı ürünler değil, haftada on beş dakikalık düzenli bir ilgi.

Kılıf ve örtü kullanmak

Çıkarılabilir kılıflı koltuklar büyük avantaj sağlar, ancak kılıfın yıkanmasında da kurallar var. Yüksek sıcaklıkta yıkanan kılıf çeker ve bir daha yerine oturmaz. Düşük devirde, ters çevrilerek ve hafif nemliyken yerine geçirilmek üzere yıkamak en doğrusu. Kurutma makinesinden uzak durmak gerekir.

Kılıfsız koltuklarda ise en çok kullanılan bölgeye serilen bir örtü ya da şal, hem yıpranmayı hem lekeyi azaltır. Evcil hayvan varsa bu neredeyse zorunlu; tüy kumaşın dokusuna girdiğinde süpürgeyle tam çıkmaz. Kauçuk eldivenle koltuk yüzeyini sıvazlamak, tüyleri toplayarak alan pratik bir yöntem.